สำนวนไทย
สำนวนไทย ฉบับราชบัณฑิตยสถานพิมพ์ครั้งที่ ๒ พ.ศ. ๒๕๕๕ https://www.orst.go.th/royin/iwfm_view.asp?i=0040001104006001%2F63GAK2456003&k=pdf
พจนานุกรมศัพท์ยานยนต์
พจนานุกรมศัพท์ยานยนต์เพื่อประชาชน ฉบับราชบัณฑิตยสภา พิมพ์ครั้งที่ ๑ พ.ศ. ๒๕๖๘ https://www.orst.go.th/royin/iwfm_view.asp?i=0040001104006001%2F68IEI0704003&k=pdf
รู้และเข้าใจ AI: มุมมองนักภาษา
หนังสือ “รู้และเข้าใจ AI: มุมมองนักภาษา” เล่มนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อแนะนำให้ผู้อ่านรู้จักเทคโนโลยี generative AI ว่าคืออะไร มีความสามารถช่วยทำงานอะไรในทางภาษาได้บ้าง ทั้งงานที่เกี่ยวข้องกับการเรียนการสอน การวิจัย ตลอดจนการ วิเคราะห์งานทางภาษาศาสตร์ว่าทำอะไรได้มากน้อยเพียงใด หลังจากเห็นศักยภาพและเข้าใจว่า AI ทำอะไรได้บ้างแล้ว จึงอธิบายว่าความสามารถของ AI...
การประมวลผลภาษาไทย
หนังสือเล่มนี้จะให้ความสำคัญกับการเข้าใจลักษณะภาษาไทยที่มีผลต่อการออกแบบและพัฒนาระบบการประมวลผลต่าง ๆ แม้ว่าหนังสือนี้ไม่ได้เน้นการใช้โครงข่ายประสาทแบบต่าง ๆ ในการประมวลผลซึ่งเป็นแนวทางที่นิยมใช้ในปัจจุบัน แต่ผู้เขียนเชื่อว่าความเข้าใจในปัญหาการประมวลผลภาษาไทยยังเป็นความรู้พื้นฐานที่จำเป็น เพราะไม่ว่าจะเลือกใช้โมเดลแบบไหนประมวลผลภาษา ปัญหาที่ต้องการแก้ไขยังเป็นปัญหาเดิม แนวทางการทำงานแบบดั้งเดิมแม้ว่าจะมีประสิทธิภาพไม่ดีเท่าโมเดลที่ใช้โครงข่ายประสาท แต่จะช่วยให้ผู้อ่านเห็นและเข้าใจปัญหาในงานประมวลผลต่าง ๆ ได้ชัดเจนกว่า ในขณะที่การใช้แบบจำลองโครงข่ายประสาททำการประมวลผลภาษาจะได้ผลลัพธ์ที่ดีกว่าเมื่อมีปริมาณข้อมูลมากพอ แต่สิ่งที่ขาดไปคือความเข้าใจในกระบวนการภายในของภาษาซึ่งเป็นสิ่งที่นักภาษาศาสตร์สนใจศึกษามาโดยตลอด เปรียบเหมือนการเล่นหมากรุกหรือหมากล้อมกับคอมพิวเตอร์ แม้ว่าคอมพิวเตอร์จะเล่นได้เก่งกว่าเสมอ แต่มนุษย์ก็ยังคงเล่นเกมเหล่านี้อยู่เพราะความสนใจในเกมมากกว่าการเอาชนะ นักภาษาศาสตร์เองก็สนใจอยากเข้าใจและหาคำอธิบายกระบวนการทางภาษาที่เกิดขึ้นมากกว่าที่จะสนใจแต่เพียงผลสัมฤทธิ์ว่าคอมพิวเตอร์ทำงานได้ดีมาเพียงใด
ทฤษฎีภาษาศาสตร์
หนังสือเล่มนี้พัฒนาขึ้นมาเพื่อใช้ประกอบการสอนในรายวิชาทฤษฎีภาษาศาสตร์ (Linguistic Theories) มาตั้งแต่ปีพ.ศ. ๒๕๔๙ วิชานี้เป็นรายวิชาบังคับในหลักสูตรมหาบัณฑิตและดุษฎีบัณฑิตสาขาวิชาภาษาศาสตร์ ณ เวลานั้น ผู้เขียนได้ปรับแก้ไขและเพิ่มเติมเนื้อหาต่อเนื่องมาทุกปีการศึกษา ผู้อ่านควรมีความรู้พื้นฐานทางภาษาศาสตร์ทั้งในเรื่องสัทวิทยา วากยสัมพันธ์ และอรรถศาสตร์มาบ้าง หนังสือเล่มนี้ไม่ได้เน้นที่การกล่าวถึงทฤษฎีภาษาศาสตร์ทฤษฎีใดโดยเฉพาะ แต่ต้องการนำเสนอประวัติความเป็นมาและพัฒนาการของแนวคิดทางภาษาศาสตร์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจแนวคิดต่าง ๆ ที่เคยมีและมีอยู่ในทางภาษาศาสตร์เพื่อให้เข้าใจความเป็นมา เงื่อนไข...
ศาสตร์แห่งภาษา
ฉบับที่ 1 มกราคม 2523 บทความแปล ฉบับที่ 2 มิถุนายน 2525 ภาษาศาสตร์หลากรส ฉบับที่ 3 มิถุนายน 2546 ภาษาย่อย ฉบับที่ 4 กันยายน...
พจนานุกรมประวัติคำไทย ฉบับ ๑๐๐ คำ
ผู้เขียน : นววรรณ พันธุเมธา พิมพ์ครั้งที่ ๑ : มกราคม ๒๕๖๕ จัดพิมพ์โดย : สถาบันภาษาไทยสิรินธร จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย หนังสือเล่มนี้ได้รับงบประมาณสนับสนุนจากโครงการ “ทรัพยากรคำไทยออนไลน์ ‘รู้รอบเรื่องคำไทย’ ระยะเตรียมการ” ในการศึกษาประวัติคำในภาษาไทย...
ณ ขณะอ่าน
สถาบันภาษาไทยสิรินธร จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ขอเรียนเชิญนักเรียน นิสิต นักศึกษา บุคลากรทางการศึกษา ตลอดจนผู้อ่านทั่วไปที่สนใจพัฒนาทักษะ “การอ่าน” ดาวน์โหลดหนังสือเรื่อง ณ ขณะอ่าน: บทเรียนฝึกทักษะ “การอ่าน” สำหรับนักเรียน นิสิต นักศึกษา ทางแอปพลิเคชันอ่านหนังสือออนไลน์ CU-eBook Store , TK Read และ Meb อ่านได้ฟรี (ไม่มีค่าใช้จ่าย) ช่องทางการเข้าถึงหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (e-book): *การจัดทำหนังสือเล่มนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเผยแพร่องค์ความรู้สู่สาธารณะเพื่อประโยชน์ทางวิชาการเท่านั้น ไม่มีการจัดจำหน่ายและไม่มีการนำไปใช้เพื่อแสวงหาผลกำไรในรูปแบบใด ๆ ทั้งสิ้น*
อักขรวิธีไทย
หนังสือเล่มนี้ปรับปรุงแก้ไขจากรายงานการวิจัยที่เขียนขึ้นระหว่างที่ผู้เขียนลาไปปฏิบัติงานเพื่อเพิ่มพูนความรู้ทางวิชาการในปีพ.ศ.2548 เพื่อทำวิจัยเรื่อง“ระบบการถอดอักษรระหว่างภาษาไทยและภาษาอังกฤษ: แนวทางและการพัฒนา” ซึ่งเป็นโครงการวิจัยที่ได้รับทุนสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัยและสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา ในระหว่างเดือนกรกฎาคม 2546 – มิถุนายน 2548 งานวิจัยที่ทำนั้นเน้นศึกษาและพัฒนาโปรแกรมถอดอักษรไทยเป็นโรมันและโปรแกรมทับศัพท์ภาษาอังกฤษเป็นไทย งานวิจัยนี้เริ่มต้นจากความต้องการใช้งานจริง โดยผู้วิจัยคิดว่าปัญหาของการถอดอักษรที่แตกต่างกันแม้ว่าทางราชบัณฑิตยสถานจะได้วางหลักเกณฑ์การถอดอักษรเอาไว้แล้ว มีสาเหตุจากการที่คนทั่วไปมักละเลยไม่ใช้หลักเกณฑ์ที่วางไว้และเลือกถอดอักษรเองตามสะดวก แต่หากสามารถพัฒนาโปรแกรมดังกล่าวได้ ก็จะได้เครื่องมืออำนวยความสะดวกในการถอดอักษรระหว่างภาษาไทยและอังกฤษได้ ซึ่งจะช่วยให้การถอดอักษรระหว่างภาษาไทยและอังกฤษเป็นไปตามมาตรฐานมากขึ้น โดยผลที่ได้จากโครงการในส่วนของโปรแกรมถอดอักษรไทยเป็นโรมันนั้นสามารถทำงานได้ถูกต้องตามเกณฑ์ของราชบัณฑิตยสถาน และได้เผยแพร่แก่สาธารณะให้ดาว์นโหลดโปรแกรมดังกล่าวไปใช้งานได้ฟรีที่...
ภาษาทัศนา
หนังสือภาษาทัศนา เขียนขึ้นเพื่อใช้เป็นตำราประกอบ ในการสอนวิชาภาษาทัศนา (Introduction to Language) วิชานี้เป็นวิชาพื้นฐานของนิสิตคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ซึ่งมีจุดมุ่งหมายที่จะสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติ หน้าที่ และบทบาทของภาษา พร้อมทั้งให้ความรู้เกี่ยวกับลักษณะต่าง ๆ ที่สำคัญของภาษา ตลอดจนเสนอการมองภาษาในแง่มุมต่าง ๆ ทั้งในแง่ภาษาศาสตร์ ปรัชญา...